Evenement type: Monumenten maand

​Instappen! De reis door de tijd gaat vertrekken!

Tijdens de lezing neemt Jasper Kroese, directeur van de Miljoenenlijn, je mee langs de rijke geschiedenis van deze roemruchte spoorlijn thans museumspoorlijn.

Over de lezing

Ontdek hoe de Miljoenenlijn ontstond, de ijzeren ruggengraad van het mijnverleden van Parkstad werd, en uitgroeide tot een levend stukje Limburgs erfgoed anno 2026. De lezing vindt plaats in HuB.Bibliotheek Kerkrade en belooft een middag te zijn vol verhalen, nostalgie en bijzondere inzichten.

Deze lezing maakt onderdeel uit van het Open Monumentenweekend in Kerkrade

Twee dagen lang is de introductie van de VIA BELGICA looproute het onderwerp in de tuin. Heerlijk Romeinse hapjes bereid met ingrediënten die in de tuin groeien en wetenswaardigheden over de Romeinse oorsprong van onze flora. Tussen de flora zullen enkele Romeinse soldaten en avatars hun opwachting maken. De Romeinse schrijver Apicius beschreef in de 1ste eeuw n.C. al zorgvuldig welke kruiden verwerkt werden in de maaltijden. Zo vormt salie met honing, zout en peper een unieke combi in een gevuld eitje. Of denken we aan heerlijke kruidenkaas.

Op zaterdag zal de imker uitleg geven bij de bijenkorven, zondag is de gids aanwezig.
Op beide dagen is de tuin geopend van 12.00 tot 17.00 uur. Entree gratis.

Abdij Rolduc is het grootste gebouwde Rijksmonument van Nederland. Het complex herbergt een hotel met 156 kamers, een abdijkerk met crypte, een Rococobibliotheek en een hoofdgebouw met kruisgangen. Daarnaast zijn er huurwoningen en hebben veel ondernemers een fantastische plek op het abdijcomplex, onder andere in de Hoeve. Aan de achterkant van het gebouw ligt de prachtige beeldentuin. Onze gidsen geven wekelijks historische rondleidingen (te boeken via Tickli) en vertellen daarbij veel over de geschiedenis en de architectuur. Op zondag 13 september presenteert de abdij zich aan de bezoekers. Op die dag kunt u de sfeer van de abdij proeven, de abdijkerk en Rococobibliotheek zijn te bezoeken, maar dat niet alleen: ook andere lekkernijen zijn te verkrijgen. Laat u zich op 13 september verrassen door het uitgebreide aanbod op Rolduc.
Gratis, Heyendallaan 82, Kerkrade

In het kader van de jaarlijkse Bergmanslezing sluit Wim Didderen aan bij het landelijk thema van de monumentendagen van 2026: Veerkrachtig Erfgoed, in tijden van onzekerheid. In zijn presentatie staat de natuur als monument centraal. Hoe toont onze natuur zijn veerkracht? En hoe robuust (weerbaar) is de natuur en zijn onze natuurmonumenten in tijden van onzekerheid? Hoe vergaat het onze ‘Natuur-monumenten’ en de instituties die verbonden zijn met beheer – en behoud van natuur in tijden van onzekerheid?

Drs. Wim Didderen is ecoloog, geboren en opgegroeid in Kerkrade. In zijn werkzame leven heeft hij met name zijn sporen verdient als aanjager van Natuur -en Milieueducatie en als onderwijstechnoloog in Nederland en daarbuiten. Ook als ‘ecoloog in ruste’ volgt hij met frisse blik beleidsontwikkeling en onderzoek in onder andere de landschapsecologie, natuurbeheer en onderwijsvernieuwing nog op de voet. … En hij vindt er iets van … Verrassende inzichten en doorkijkjes die hij graag deelt met het publiek.

Wat gebeurt er met monumentale gebouwen wanneer hun oorspronkelijke functie verdwijnt? In deze lezing staat de herbestemming van historische bouwwerken centraal. Grote complexen uit het verleden, vaak religieus of bestuurlijk, worden zelden gesloopt, maar krijgen een nieuw leven.

Over de lezing

Aan de hand van bekende voorbeelden wordt de veelzijdigheid van hergebruik belicht. Zo veranderde het Parthenon in Athene van tempel in kerk en moskee en kent de Hagia Sophia in Istanbul een lange geschiedenis van functiewisselingen. Ook in Rome zijn sprekende transformaties te zien, zoals de Engelenburcht en een kerk die werd gebouwd in een voormalig badcomplex.

Dichter bij huis komen recente ontwikkelingen aan bod: leegstaande kerken die worden omgevormd tot woningen, musea of horecalocaties, onder meer in Utrecht en Maastricht. Daarnaast wordt gekeken naar lokale voorbeelden en de toekomst van kerken in de regio.

Verwacht een prikkelende avond met diverse voorbeelden en interessante details.

In het kader van de monumentenmaand houdt Sabine Müller twee workshops met als thema ‘Erfgoed in gevaar’. In haar workshop van 17 september komt biodiversiteit en in de workshop van 24 september circulariteit aan de orde.

Sabine begeleidt de deelnemers in een workshop van twee keer 45 minuten, waarin zij op een luchtige en positieve manier deze belangrijke thema’s belicht. Hierbij maakt Sabine gebruik van zogenoemde *Komstbomen, een door haar vervaardigd kunstwerk dat interactief met het publiek het thema voor het voetlicht brengt. Ze maakt inzichtelijk wat mensen zelf kunnen doen en weet dit op een toegankelijke manier over te brengen. Haar workshops zijn laagdrempelig, onderhoudend en inspirerend.

Sabine Müller had van jongs af aan een grote liefde voor natuur en dieren, en creatieve expressie via tekenen en schilderen. Zij zegt hier zelf over: “In 1988 rondde ik mijn studie Fysische Geografie af aan de Universiteit Bonn, met als bijvakken botanica, bodemkunde en geologie. Mijn afstudeerscriptie schreef ik aan het instituut voor Landschaftspflege in Aken en richtte zich op ecologische verbindingen binnen agrarisch gebied. Ruim dertig jaar later is dit thema – het verbinden van ecosystemen om biodiversiteitsverlies tegen te gaan – actueler dan ooit.”

Sinds 2020 is Sabine Müller zelfstandig ondernemer onder de naam SMB Schilderijen en Visualisaties. Naast schilderijen doet ze restauratiewerk aan gipsbeelden en religieus houtsnijwerk. Momenteel werkt ze aan boekomslagillustraties voor de Katholieke Bijbelstichting (KBS) in Breda.

Vier jaar geleden ontwikkelde Sabine haar eerste *Komstboom: Klimaat: een visuele mindmap die laat zien dat duurzaamheid meer omvat dan alleen energieopwekking. Dit concept werd uitgebreid met *Komstbomen over biodiversiteit en circulariteit. De *Komstbomen zijn als merk geregistreerd en worden ingezet bij onderwijs, workshops, festivals en bewonersbijeenkomsten.

Haar motivatie blijft onveranderd: verwondering over de schoonheid en veerkracht van de natuur, gecombineerd met een voortdurende drang om te leren, te verdiepen en kennis te delen.

Donderdag 17 september
Botanische Tuin Kerkrade
19.00 – 21.30 uur, inclusief pauze
De workshops zijn apart te volgen en hoeven niet samen geboekt te worden.
Prijs per workshop 4,75 euro pp.

Tijdens deze wandeling olv Herman Langen, Olaf Op den Kamp en Theo Wegh van IVN Kerkrade maken wij kennis met een aantal mijnwerkersmonumenten, mijnwerkerswoningen in de Laurastraat en de witte mijnwerkerskolonie in de Hopel. In het park van Villa Glück Auf, de vroegere villa van mijndirecteur Pierre, worden wij begroet door bewoner Chris Kuikman. In het Oude Kerkje op de Kerkberg mogen wij rekenen op een mooie rondleiding door Boudewijn Nols.
De wandeling vindt plaats op 23 september om 13.30 uur. Gratis, start: parkeerplaats van de begraafplaats aan de Boomgaardskuilweg, Eygelshoven. Opgave via ivn.kerkrade@gmail.com

Meer dan 50 jaar geleden sloot de laatste steenkolenmijn in Zuid-Limburg. Tijdens de operatie van Zwart naar Groen werd het mijnverleden van de voormalige Oostelijke Mijnstreek met de grond gelijk gemaakt. Het leek alsof we deze voor onze cultuur, geschiedenis en identiteit belangrijke periode zo snel mogelijk wilden vergeten. Een halve eeuw later blijkt de mijngeschiedenis belangrijker dan ooit voor de identiteit voor de streek die nu als Parkstad Limburg door het leven gaat. Toch is het tegenwoordig hard zoeken naar de echte sporen van het mijnverleden. De mijngebouwen zoals schachten, machinegebouwen en waslokalen zijn grotendeels verdwenen. De koloniën, voor die tijd moderne wijken voor de mijnwerkers, zijn deels gemoderniseerd en deels als monument geconserveerd. Maar verder zijn er nog maar weinig echte verwijzingen naar de mijnbouwperiode. Welk basisschoolkind zoekt vandaag de dag nog steenkool op de steenberg ? Steenbergen bepaalden vroeger de horizon van de Mijnstreek, maar zijn stuk voor stuk afgegraven. De weinige overgebleven restanten zijn met een laag aarde bedekt en met bomen en struiken beplant. Daarmee verdween de typische steenbergflora, bestaande uit plantensoorten die met de schrale, droge en hete omstandigheden overweg konden, en fauna. Gelukkig liggen op korte afstand van de Nederlandse grens nog enkele steenbergen die weinig of nauwelijks veranderingen hebben ondergaan. Tijdens deze lezingen staat de Limburgse mijngeschiedenis en met name de steenbergen hiervan centraal, waarbij we ook af en toe over de landsgrenzen kijken.

In het kader van de monumentenmaand houdt Sabine Müller twee workshops met als thema ‘Erfgoed in gevaar’. In haar workshop van 17 september komt biodiversiteit en in de workshop van 24 september circulariteit aan de orde.

Sabine begeleidt de deelnemers in een workshop van twee keer 45 minuten, waarin zij op een luchtige en positieve manier deze belangrijke thema’s belicht. Hierbij maakt Sabine gebruik van zogenoemde *Komstbomen, een door haar vervaardigd kunstwerk dat interactief met het publiek het thema voor het voetlicht brengt. Ze maakt inzichtelijk wat mensen zelf kunnen doen en weet dit op een toegankelijke manier over te brengen. Haar workshops zijn laagdrempelig, onderhoudend en inspirerend.

Sabine Müller had van jongs af aan een grote liefde voor natuur en dieren, en creatieve expressie via tekenen en schilderen. Zij zegt hier zelf over: “In 1988 rondde ik mijn studie Fysische Geografie af aan de Universiteit Bonn, met als bijvakken botanica, bodemkunde en geologie. Mijn afstudeerscriptie schreef ik aan het instituut voor Landschaftspflege in Aken en richtte zich op ecologische verbindingen binnen agrarisch gebied. Ruim dertig jaar later is dit thema – het verbinden van ecosystemen om biodiversiteitsverlies tegen te gaan – actueler dan ooit.”

Sinds 2020 is Sabine Müller zelfstandig ondernemer onder de naam SMB Schilderijen en Visualisaties. Naast schilderijen doet ze restauratiewerk aan gipsbeelden en religieus houtsnijwerk. Momenteel werkt ze aan boekomslagillustraties voor de Katholieke Bijbelstichting (KBS) in Breda.

Vier jaar geleden ontwikkelde Sabine haar eerste *Komstboom: Klimaat: een visuele mindmap die laat zien dat duurzaamheid meer omvat dan alleen energieopwekking. Dit concept werd uitgebreid met *Komstbomen over biodiversiteit en circulariteit. De *Komstbomen zijn als merk geregistreerd en worden ingezet bij onderwijs, workshops, festivals en bewonersbijeenkomsten.

Haar motivatie blijft onveranderd: verwondering over de schoonheid en veerkracht van de natuur, gecombineerd met een voortdurende drang om te leren, te verdiepen en kennis te delen.

Donderdag 17 september
Botanische Tuin Kerkrade
19.00 – 21.30 uur, inclusief pauze
De workshops zijn apart te volgen en hoeven niet samen geboekt te worden.
Prijs per workshop 4,75 euro pp.